Persoonlijk leiderschap als het jaar niet ‘af’ voelt

De kerstperiode en de jaarwisseling dragen een stille verwachting in zich.
Dat we afronden.
Dat we dankbaar terugkijken.
Dat we “het nieuwe jaar ingaan” met helderheid, goede voornemens en frisse energie.

Maar wat als je jaar helemaal niet rond voelt?
Wat als het afgelopen jaar in het teken stond van verlies, rouw, ziekte, teleurstelling of het loslaten van dromen?
Wat als je niet voelt dat je iets afsluit, maar er nog middenin zit?

Wanneer de kalender iets anders vraagt dan je systeem kan dragen
Persoonlijk leiderschap wordt vaak verward met kracht, overzicht en vooruitkijken.
Maar juist in deze periode merk ik hoe essentieel een andere vorm van leiderschap is:
leiderschap dat niet forceert.

Je lichaam en je systeem houden zich niet aan kalenderjaren.
Rouw kent geen feestdagen.
Herstel trekt zich niets aan van goede voornemens.

En toch leven we in een wereld die juist nu vraagt om gezelligheid, betekenis en perspectief.

Dat kan wringen.
En die wrijving is geen teken dat je iets verkeerd doet.

Persoonlijk leiderschap begint met eerlijk waarnemen
Misschien is dit wel de meest volwassen vorm van leiderschap die er is:
durven erkennen waar je werkelijk staat.

Niet:

• “Ik zou dankbaar moeten zijn”

• “Volgend jaar wordt vast beter”

• “Ik moet hier sterker uitkomen”

Maar:

• Dit was een zwaar jaar

• Ik ben moe

• Ik weet nog niet hoe het verder gaat

Dat is geen zwakte.
Dat is contact met de werkelijkheid.

En zonder contact met de werkelijkheid bestaat er geen leiderschap, alleen overleving.

Zelfzorg als vorm van persoonlijk leiderschap
In deze periode wordt zelfzorg vaak gezien als iets zachts, iets bijkomstigs.
Maar juist nu is zelfzorg een leidende vorm van persoonlijk leiderschap.

Niet de zelfzorg die zegt: doe iets extra’s,
maar de zelfzorg die vraagt: wat heb jij nú nodig om niet verder over je eigen grenzen te gaan?

Dat kan betekenen:

• dat je uitnodigingen afzegt zonder uitleg

• dat je kiest met wie je wél samen bent

• dat je de feestdagen anders vormgeeft dan “hoort”

• dat je alleen bent, en dat dat precies klopt

Persoonlijk leiderschap is in deze fase niet: alles dragen.
Het is: onderscheiden wat jij wel en niet hoeft te dragen.

Je hoeft je niet verplicht te voelen
Veel mensen voelen rond deze dagen een impliciete plicht:

• om aanwezig te zijn

• om gezellig te zijn

• om mee te doen

• om dankbaar te zijn

Maar leiderschap betekent ook:
jezelf ontheffen van verwachtingen die je systeem niet kan dragen.

Je hoeft niet bij iedereen te zijn.
Je hoeft niets te verklaren.
Je hoeft geen rol te spelen.

Je mag kiezen voor de mensen bij wie je jezelf niet hoeft samen te rapen.
En als dat betekent dat je (deels) alleen bent, dan is dat geen tekort, maar zelfkennis.

Rituelen als anker, niet als prestatie
Misschien helpt het om deze periode niet te benaderen als een feest,
maar als een overgang.

Kleine rituelen kunnen daarin een anker zijn:

• een kaars aansteken voor wat je loslaat

• een wandeling maken zonder doel

• iets opschrijven wat je niet hoeft te delen

• bewust niets plannen op oudejaarsavond

• een moment nemen om je lichaam te voelen in plaats van je hoofd

Niet om iets te fixen.
Maar om aanwezig te blijven.

Rituelen hoeven geen betekenis te hebben.
Hun kracht zit in de herhaling en de eenvoud.

Je hoeft het jaar niet af te ronden
Een belangrijk inzicht dat mij helpt:
je hoeft het jaar niet “af te maken”.

Sommige jaren zijn geen hoofdstukken met een punt erachter.
Ze zijn een bladzijde midden in een zin.

Persoonlijk leiderschap kan er dan uitzien als:

• niets forceren

• geen conclusies trekken

• het verhaal laten doorlopen zonder het te verklaren

Je mag het nieuwe jaar ingaan zonder plan.
Zonder antwoord.
Zonder richting.

Het nieuwe jaar hoeft geen belofte te zijn
We maken van de jaarwisseling vaak een belofte:

• dit wordt mijn jaar

• nu ga ik het anders doen

• nu begint het nieuwe hoofdstuk

Maar soms is persoonlijk leiderschap juist:
geen belofte doen die je nog niet kunt dragen.

Misschien is jouw enige intentie voor het nieuwe jaar:

• ik blijf luisteren

• ik blijf eerlijk

• ik forceer mezelf niet meer

Dat is genoeg.
Meer dan genoeg.

Leiderschap zonder heldenverhaal
We houden van verhalen waarin mensen “er sterker uitkomen”.
Maar echte transformatie ziet er vaak stiller uit.

Ze ziet eruit als:

• minder vechten

• minder uitleggen

• beter voelen wanneer iets niet klopt

• eerder stoppen

• zachter worden zonder jezelf kwijt te raken

Als dit jouw jaar was, of jouw periode, dan is dat geen tussenfase.
Dat is het werk.

Voor wie dit leest
Als jij dit leest en voelt: dit gaat over mij..
weet dan dit:

Je hoeft deze periode niet te overwinnen.
Je hoeft haar alleen niet te verlaten.

Persoonlijk leiderschap begint niet met weten waar je naartoe gaat.
Het begint met blijven bij waar je bent.

En soms is dat het moedigste wat je kunt doen.